DEN HAAG - Bewoners van verpleeg- en verzorgingshuizen, gehandicapten en psychiatrische patiënten moeten in de ene zorginstelling veel meer betalen voor het wassen van ondergoed en kleding dan in de andere. Gemiddeld zijn bewoners voor hun persoonlijke was 22 euro per maand kwijt. Maar er zijn er ook die er maandelijks 78 euro voor moeten neertellen.

Dat blijkt uit een onderzoek van Research en Beleid in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid. Staatssecretaris Jet Bussemaker wil weten hoe die verschillen ontstaan. Bij het bepalen van de kosten wordt zelden gekeken naar het inkomen of het vermogen van de patiënt. Niet alleen bij het wassen lopen de prijzen van instellingen sterk uiteen. Voor uitstapjes en speciale (avond)activiteiten wordt per maand gemiddeld 5 euro en maximaal 80 euro gerekend. Voor extra begeleiding drie euro, maar soms is dit 80 euro per maand. Het gaat allemaal om zaken die niet uit het budget voor basiszorg (AWBZ) kunnen worden betaald.

In de meeste tehuizen kunnen patiënten kiezen om van deze extra diensten gebruik te maken. Ze kunnen daarentegen ook besluiten een familielid de was te laten doen.

Overigens stellen de onderzoekers wel vast dat bewoners in verpleeg- of verzorgingshuizen of psychiatrische patiënten niet altijd over familieleden beschikken die de wastaak op zich kunnen of willen nemen. In een deel van de instellingen kunnen bewoners zelf wassen met machines van het tehuis. Er zijn ook instellingen die niets voor het wassen rekenen omdat zij dit beschouwen als onderdeel van de goede zorg.

Bussemaker vindt dat er rekening moet worden gehouden met de kwetsbare positie van de bewoners. Ze staat achter het principe dat mensen voor extra's in de zorg ook extra betalen. Alleen moet de basiszorg wel voldoende zijn, schrijft ze aan de Tweede Kamer. Ze stelt daarin vast dat er nu instellingen zijn die niet voldoen aan de normen voor verantwoorde zorg maar die hun bewoners wel confronteren met extra bijdragen. Dit noemt ze 'onwenselijk'. "Aanvullende diensten of pluspakketten mogen niet leiden tot uitholling van de basiszorg." Hoeveel instellingen geen verantwoorde zorg leveren, kon het ministerie gisteren niet zeggen.

Platform VG is betrokken geweest bij het Onderzoek van Research en Beleid  over de Vrijwillige bewonersbijdrage.