Half Nederland is te dik en bij de ongeveer negenhonderd cliënten van de Twentse Zorg­centra ligt dat percentage nog hoger. Zij krijgen nu allemaal hun eigen beweegplan, soms aangevuld met een dieet.

ENSCHEDE – Het project heet Mo­ving On en Helma Wiefferink is de projectleider. Zij weet hoe het komt dat zo veel cliënten worste­len met overtollige kilo’s. „Voor niet- gehandicapte mensen is het vaak al lastig de discipline op te brengen om meer te bewegen. We weten dat het goed is, maar doen het vaak toch niet. Onze cliënten zijn zich vaak niet bewust van het belang van sporten.

Dat het beter is voor de gezondheid. Bovendien zit een deel in een rolstoel, waar­door de kans op overgewicht toe­neemt. Voeg daarbij dat veel ver­voer met taxi’s gaat en dan krijg je dat ze niet aan de norm komen van dertig minuten bewegen per dag. ‘Gewone’ mensen bewegen vaak meer dan ze denken. Je staat op om een wasje te draaien, de vuilnis buiten te zetten. Dat heb­ben onze cliënten veel minder.”

Iedere cliënt krijgt nu dus zijn ei­gen beweegplan. Een flinke klus, erkent Helma Wiefferink. „Dat be­tekent negenhonderd plannen. Daar heb ik wel hulp bij nodig.”

Ze heeft het eerste plan inmiddels opgesteld. „Dat was voor een licht verstandelijk gehandicapt meisje, dat zelfstandig in de stad woont. Zij heeft behoorlijk wat overge­wicht, maar het werd al snel duide­lijk dat ze niet te veel eet. Wel bleek dat ze in het weekeinde niet veel activiteiten onderneemt maar vooral lang uitslaapt. Ze zwemt één keer per week en vindt dat heel leuk. In haar plan staat nu dat ze wekelijks nog een keer extra naar het zwembad gaat. De kunst is uit te vinden wat iemand leuk vindt om te doen, wat de mogelijk­heden zijn en dat in het plan op te nemen.”

De bedoeling van de beweegplan­nen is de cliënten fitter te krijgen. „ Als ze gezond zijn, kunnen ze bij­voorbeeld langer zelfstandig blij­ven wonen en voelen ze zich pretti­ger. Het gaat ook om preventie. Zonder overgewicht is de kans op ziektes als diabetes en hart- en vaat­ziekten vele malen kleiner.”

Niet alle cliënten van de Twentse Zorgcentra, met locaties in de re­gio’s Enschede, Losser en Almelo, zijn fysiek in staat om twee keer per week baantjes te trekken in het zwembad, een stukje te fietsen of een eindje te wandelen. Maar meervoudig gehandicapten kun­nen óók bewegen, weet Helma Wiefferink. „Die worden bijvoor­beeld vastgehouden in het water zodat ze kunnen drijven. Daar ge­bruik je ook spieren bij.

Na afloop zijn ze vaak helemaal kapot. Dat soort cliënten wordt ook regelma­tig in een grote schommel gelegd. Dat heen en weer wiegen vinden ze heerlijk. Bij elke schommelbewe­ging spannen ze onbewust hun he­le lichaam aan. Dat is óók bewe­gen. Soms is liggen in een bubbel­bad al voldoende.”

Het project Moving On is niet al­leen opgezet om de cliënten be­wuster maken van het belang van bewegen. Wiefferink: „Het moet ook bij de begeleiders op de werk­vloer gaan leven.” Daarom komt er voor hen een boekje met leuke oe­feningen die ze kunnen doen met de cliënten, zoals simpele balspelle­tjes voor ouderen in een rolstoel. Daarnaast zijn er de dvd’s ‘Moving Matters’, in de geest van Olga Com­mandeurs ‘Nederland in Bewe­ging’.

De variant van de Twentse Zorgcentra is fysiek minder zwaar en de liedjes sluiten aan bij de bele­vingswereld van de cliënten. Bin­nenkort komt er ook zo’n dvd voor kinderen.

Het persoonlijk beweegplan is niet het enige middel waarmee de Twentse Zorgcentra de cliënten wil helpen om meer te bewegen. Het is ook de bedoeling een digi­taal beweegloket op te zetten. De cliënt kan dan, vaak samen met een begeleider, het aanbod bekij­ken. Wie zin heeft om te gaan voet­ballen, kan dan besluiten dat bin­nen de muren van de instelling te doen, maar heeft misschien wel meer zin om zich aan te melden bij het G-team van een ‘gewone’ voetbalclub. Dat kan allemaal wor­den geregeld via dat beweegloket.

Tot slot zijn er nog regelmatig gro­tere evenementen, waar Moving On aan meedoet. De eerstvolgende is de Lonnekerloop op 17 april. Een aantal cliënten van de Twentse Zorgcentra doet dan mee aan de Kidsrun en gaat één kilometer hardlopen.